Balkon ve Cumba Altı Payanda Yerleşimi ve Montajı

Cumba ve balkon altlarında poliüretan payanda dizilimi yapılırken, toplam köşe uzunluğu ile mimari aks simetrisi esas alınır. Montaj öncesinde konsol çıkıntısının iki uç noktasına birer payanda yerleştirilerek referans noktası oluşturulur. İki uç payanda arasında kalan net mesafe eşit parçalara bölünür. Saha pratiğinde görsel dolgunluk sağlamak adına payanda merkezleri arasındaki aks aralığı genelde 60 cm ile 100 cm arasında tutulur. Sert poliüretan malzemeden üretilen payandalar 150-220 kg/m³ (üretim hedefi ~160 kg/m³) yoğunluğa sahip olduğu için hafif yapısıyla bina cephesine ilave bini bindirmez. Ancak aks aralığı belirlenirken pencere sövelerinin bitiş çizgileri ve alt katın dikey kolon hatları dikkate alınmalıdır. Simetriyi bozacak aralıklardan kaçınmak için şakül ve çırpı ipi yardımıyla duvara aks çizgileri çekilmelidir.

Balkon veya cumba altı payanda seçiminde, konsolun dışa doğru yaptığı çıkıntı (derinlik) ile duvar dikey yüksekliği arasındaki oran kilit rol oynar. Payandanın üst yatay basma yüzeyi, cumba altındaki çıkıntının en az üçte ikisini kapsayacak derinlikte olmalıdır. Örneğin 40 cm çıkıntı yapan bir balkon altında kullanılacak payandanın üst derinliği en az 25-30 cm seviyesinde seçilmelidir. -100/+80 C servis sıcaklığına dayanıklı sert poliüretan payandalar, kapalı hücre yapısı sayesinde %1 altında su emme oranına sahiptir. Bu teknik özellikler, payandaların zamanla genleşerek ölçü kaybetmesini engeller. Cephe genişliği fazla olan alanlarda küçük ebatlı payanda kullanılması yetersiz bir görsel etki yaratırken, dar cephelerde aşırı büyük payandalar hantal bir görüntü oluşturur.

Poliüretan payanda ve söve elemanları tamamen dekoratif amaçlı üretilmiş olup kesinlikle yük taşıyıcı özelliğe sahip değildir. Balkon, cumba veya çatı konsollarının tüm statik yükü, mimari projedeki betonarme veya çelik yapı elemanları tarafından taşınır. Poliüretan payandaların montajı yapılırken, bu ürünlere taşıyıcı bir işlev yüklenmemeli; tavan ve duvar birleşiminde sadece kaplama ve süsleme görevi gördükleri unutulmamalıdır. Ürünlerin üzerine ek yük bindirecek ekstra yapı elemanları asılmamalıdır. Dekorix ürün gamındaki kapalı hücreli poliüretan profiller, yapıya yük getirmeyen esnek ve dayanıklı dış cephe süsleme çözümleridir.

Dış cephe montaj uygulamalarında öncelik iş güvenliği ve doğru yüzey hazırlığıdır. Cumba ve balkon altlarında çalışırken uygun iskele kurulumu yapılmalı ve emniyet kemeri kullanılmalıdır. Payandaların yapıştırılacağı alt yüzeylerin toz, yağ, boya kabarmaları ve nemden arındırılması gerekir. Islak veya nemli yüzeylere yapıştırma işlemi yapılmamalıdır. Poliüretan malzemenin su emme oranı %1 altında olsa da nemli duvara sürülen yapıştırıcının tutunma mukavemeti düşer. Montaj öncesinde payanda arkasındaki yapışma kanalları zımparalanarak fabrika tozundan temizlenmelidir. Yüzeydeki bozukluklar montaj öncesinde tamir harcı ile düzeltilmelidir.

Poliüretan payandaların montajında kesinlikle standart silikon kullanılmamalıdır. Yüksek ilk tutunma gücüne sahip poliüretan (PU) bazlı montaj yapıştırıcıları tercih edilmelidir. Yapıştırıcı, ürünün duvara ve cumba altına temas eden tüm arka yüzeylerine kesintisiz şeritler halinde sürülür. Kimyasal yapıştırma tek başına yeterli değildir; mekanik sabitleme yapılması zorunludur. Payandanın gövde ve üst yapışma noktalarından duvar yapısına uygun plastik veya çelik dübeller ile vidalama yapılmalıdır. Vida başları poliüretan yüzeyin 2-3 mm içerisine gömülmeli ve üzeri kapatılabilir durumda olmalıdır.

Montaj işlemi tamamlandıktan sonra vida yuvaları ve duvar birleşim derzleri dış cephe şartlarına uygun akrilik veya poliüretan macun ile doldurulur. Macun kurumasının ardından 180-220 zımpara kağıdı ile yüzey pürüzsüz hale getirilir. Sert poliüretan payandalar fabrikadan beyaz astar boyalı olarak sevk edilir. Şantiye şartlarına ve kullanılan boya tipine bağlı olarak ek astar katı uygulanması opsiyoneldir. Güneş ışınlarına karşı koruma sağlamak amacıyla dış cephede kesinlikle UV dayanımlı akrilik veya silikonlu dış cephe boyası ile en az 2 kat boyama yapılmalıdır.